بالا

پادکست یازدهم: تاریخچه پیدایش شبکه های اجتماعی

تاریخچه ی پیدایش شبکه های اجتماعی

پادکست یازدهم: تاریخچه پیدایش شبکه های اجتماعی

عنوان «شبکه اجتماعی اینترنتی» با قالب امروزی برای نخستین بار در سال ۱۹۶۰ در دانشگاه ایلی نویز در ایالت متحده امریکا مطرح شد و پس از آن در سال ۱۹۹۷ شبکه اجتماعی به نام Sixdegrees اجازه ایجاد پروفایل را به کاربران خود داد که این پایگاه اطلاع رسانی به دلیل عدم موفقیت بعد از ۳ سال متوقف شد.

بعد از آن تجارت در وب گاه اجتماعی در سال ۲۰۰۲ میلادی باعث به وجود آمدن شبکه های اجتماعی فرنداست (Friendster)، اورکات (Orkut) و لینکداین (LinkedIn) و رشد قارچ گونه این پایگاه های اطلاع رسانی در فضای مجازی شد.

در سال ۲۰۰۴ پایگاه های اطلاع رسانی شبکه اجتماعی friedster با ۷ میلیون کاربر و myspace با ۲ میلیون کاربر صاحب بیشترین کاربران در این حوزه بودند. در همین سال پایگاه اطلاع رسانی شبکه اجتماعی فیس بوک توسط مارک زوکربرگ در دانشگاه هاروارد به صورت آزمایشی راه اندازی شد.

سال ۲۰۰۶ سال گسترش روزافزون کاربران و بازدیدکنندگان وب گاه های شبکه های اجتماعی بود. در این سال  دسترسی عموم مردم به فیس بوک امکانپذیر شد . همچنین توییتر نیز در این سال پا به عرصه شبکه های اجتماعی گذاشت.

مفهوم شبکه های اجتماعی در ایران به طور گسترده تقریبا از سال ۱۳۸۳ با حضور شبکه اجتماعی orkut در میان کاربران ایرانی رواج پیدا کرد و در مدت کوتاهی به قدری سریع رشد کرد که پس از برزیل و آمریکا، ایران سومین کشور حاضر در orkut شد و سرعت باورنکردنی افزایش کاربران این شبکه در ایران، تقریبا موضوع بسیاری از نشریات و رسانه های خبری کشور گردید.

با ورود شبکه های اجتماعی به زندگی افراد، نوع جدیدی از روابط بین مردم شکل گرفته است. تشکیل اجتماعات و ارتباطات جمعی، اطلاع رسانی و تبادل خبر و نظر از شناخته شده ترین کارکردهای این فضاهای مجازی است. قدرت نرم این شبکه ها تا آنجاست که فیس بوک در آوریل سال ۲۰۱۲ میلادی حاضر می شود اینستاگرام را به مبلغ یک میلیارد دلار خریداری کند.

فیس بوک با بیش از یک میلیارد کاربر، اینستاگرام با بیش از ۴۰۰ میلیون کاربر، توییتر با بیش از ۳۰۰ میلیون کاربر ودیگر شبکه های اجتماعی، شکل نوینی از ارتباطات را به وجود آورده اند که افراد بدون آنکه یکدیگر را ببینند با هم ارتباط داشته و بر هم تاثیر می گذارند.

یکی از مهمترین زمان های اثرگذاری این شبکه ها معمولا در ایام رخدادهای بزرگ ملی مانند انتخابات است که به منظور ایجاد موج طرفداری توسط حامیان یک کاندیدا و حتی در سطحی بالاتر شکل دهی و هدایت تجمعات و تحرکات اجتماعی با هدف حمایتی یا اعتراضی است.

کاربران این شبکه ها معمولا با هدف شرکت در گفتگوها و دست یابی به اطلاعات جدیدتر به این شبکه ها روی می آورند. اما در نهایت با موجی از اخبار غیرمستند و شایعات غیرمعتبر همراه با تهییج و خشونت مواجه می شوند.

تاکنون تعاریف گوناگونی از شبکه ‌های اجتماعی اینترنتی یا مجازی ارائه شده است. آخرین تعریفی که دقیق‌تر به نظر می‌رسد می‌گوید: شبکه‌های اجتماعی اینترنتی عموما سرویس‌های مبتنی بر وب هستند. سرویس آنلاین، پلتفرم یا سایتی محسوب می‌شوند که مردم در آنها می توانند، نظرات، علاقه‌مندی‌ها و در یک کلام محتوا ایجاد و با دوستان و سایرین به اشتراک بگذارند.

یک شبکه اجتماعی، یک ساختار اجتماعی است که از گره‌هایی (که عموما فردی یا سازمانی هستند) تشکیل شده است که توسط یک یا چند نوع خاص از وابستگی به هم متصلند. به بیان دیگر، یک شبکه اجتماعی سایت یا مجموعه سایتی است که به کاربرانی که دوست دارند علاقه‌مندی‌ها ، افکار، فعالیت های خودشان را با دیگر به اشتراک بگذارند و دیگران هم با آنان به اشتراک بگذارند.

شبکه‌های اجتماعی اینترنتی، به ‌خصوص آن‌هایی که کاربردهای معمولی و غیرتجاری دارند، مکان‌هایی در دنیای مجازی هستند که مردم خود را به‌طور خلاصه معرفی می‌کنند و امکان برقراری ارتباط بین خود و همفکرانشان را در زمینه‌های مختلف مورد علاقه فراهم می‌کنند.

 فضاهای مجازی ابزارهای نوینی ارتباطی هستند که ظاهرا با هدف تجاری شکل گرفته اند ولی امروزه دامنه حضور خود را در عرصه فرهنگ و سیاست گسترش داده اند.

اما کاربران و مخاطبان این فضاها باید بدانند به دلیل مجازی بودن شخصیت افراد و پست ها، هر آنچه می بینند لزوما حقیقت ندارد. هر مطلب بدون سند و مدرکی را نباید تائید و یا توزیع نمود. به شایعات بی اساس نباید توجه کرد و اصولا نباید در برابر هر مطلبی به سرعت موضع گرفت.

و در یک کلام اغلب آنچه در این فضاهاست واقعا مجازی است.